KIŞ DEPRESYONUNA DİKKAT!

06 Oca 2015

Havaların soğumasıyla birlikte sıcak evlerimizi bize sevimli gösteren, lapa lapa olmasa da kendini bir gösterip bir saklayan kar yağışıyla kapımızı çalan kış mevsimine merhaba dedik. Kış mevsiminin gelmesiyle giyeceklerimiz, yiyeceklerimize dikkat ederek sağlığımızı korumaya uğraşıyoruz. Peki ya psikolojik sağlığımızı nasıl koruyacağız? Olası psikolojik virüsler neler olabilir ve biz bu psikolojik virüslere karşı nasıl kendimizi koruyabiliriz? Bu maksatla bu yazımızda KIŞ DEPRESYONUNU ele alacağız.

Kış Depresyonu nedir?winter-depression

Tıbbî terminolojide “Mevsimsel affektif bozukluk” olarak değerlendirilen “Kış Depresyonu” vücuttaki sirkadyen ritimlerin bozulmasına bağlı ortaya çıkan bir depresyon türüdür.

Sirkadyen ritim…

Sirkadyen ritim insan vücudunun biyolojik saatidir.  Belli saat aralıklarında vücutta hormon salgıları periyodik olarak değişir, bu hormonları düzenleyen ise hipofiz bezidir. Örneğin melatonin hormonu güneşin kaybolmasıyla kişinin vücudunda salgılanır ve kişiler ışığın azalmasına bağlı olarak kendilerini uykulu hissederler. Her gün gün ışıklarının kaybolmasıyla vücutta bu hormon salgılanır,  vücutta ateş düşer. Uyuyanın üzerine kar yağar denilmesinin bilimsel kanıtı budur 🙂

snow-park-bench

Kış depresyonuna işaret eden 8 semptom….

  • İrritabilite (çabuk öfkelenmek, hafif uyarılara karşı şiddetli cevap vermek)
  • Yorgunluk ya da enerji kaybı
  • Diğer insanlarla ilişkilerde problemlerin yaşanması (daha çok kavga etme, tahammülsüzlük gibi)
  • Reddedilmeye karşı aşırı duyarlılık
  • Kol ve bacaklarda ağırlık hissi
  • Aşırı uyuma
  • İştah değişiklikleri, özellikle karbonhidrat içeriği fazla yiyeceklere karşı aşırı istek duymak
  • Kilo alımı

Bu 8 semptomdan en az 5 tanesiyle boğuşuyorsanız bir uzmandan yardım isteyebilirsiniz. Yalnız şunu not düşmekte yarar var. İnsanlar belli zamanlarda kendilerini depresif, melankolik hissedebilirler. Bu insan olmanın gereği, fıtratımızda bulunan bir özelliktir. Hatta insanlar acı hissettiklerinde vücutlarında endorfin hormonu salgılanır. Bu hormon iç ağrı kesicilerden birisidir ve kişide rahatlama hissi oluşturur. Acı o kadar da korkunç değil, ara sıra yaşanabilir 🙂 Yukarıda belirttiğim 7 semptomdan en az  beş tanesi İKİ HAFTA SÜREYLE devam ediyorsa klinik bir işaret vardır. Aksi takdirde panikleyecek bir şey yok, üzülmek de var ki mutluluğun kıymetini bilelim…

Gozdiyeti2

 

 

 

 

 

 

Kış Depresyonu Nasıl Tedavi Edilir?

Kış mevsiminde azalan güneş ışığına bağlı olarak vücutta melatonin hormunu fazla salgılanmaya başlar. Bu durum kişide uyuşukluk ya da daha çok uyuma ihtiyacı yaratır. Kış depresyonu yaşayan bir kişiye ışık tedavisi uygulanır, kliniklerde belli aralıklarla florasan ışığına benzer bir ışık göz bebeklerine verilerek vücuttaki melatonin hormonu dengesi ayarlanır. Işık terapisine ek olarak psikiyatristler semptomların şiddetine göre bir antidepresan ilaç yazarak tedaviyi destekleyebilirler. Bununla beraber psikologlar danışana sosyal kaynaklarını arttırıcı, düşünce ve duygularını dengeleyici tedavi yöntemlerini içeren bir tedavi programı hazırlar.

Kış depresyonundan kaçınmamız için yapabilecekleriniz….

Su tüketimini arttırmak87144633884

Havaların soğumasıyla yaz mevsimine nazaran daha az terleyen kişiler su içmeyi önemsememektedir. Günde en az 3 litre su tüketmeye özen gösterilmelidir.

Aşırı kafein tüketiminden kaçınmakblog1

Kafein ve çay gibi ürünler bağırsaklarda su emilimini azalttığı için vücutta az miktarda olan suyun da faydalı şekilde kullanılmasını engeller. Vücuttaki su dengesinin bozulmasına bağlı olarak konstipasyon (dışkılama) problem görülebilir. Bu durum da kişiyi sıkıntıya sokar.

Egzersiz spor yapmakegzersiz4  

spor yapmak vücudumuzda toksinleri ya da bir diğer adıyla zararlı maddeleri atmamıza yardımcı olur. Yürüyüş yapamıyorsak bile evde en az 20 dakika egzersiz hareketleri yapmalıyız)

Güneş ışığına maruz kalmak

Kış mevsiminde güneş ışığına maruz kalmak zor olduğu için D vitamini takviyesi alabilirsiniz.

VegetablesSağlıklı beslenme

Lifli gıdaların bulunduğu karbonhidrattan olabildiğince uzak, bol meyve ve sebze tüketebilirsiniz.

 

El işleri, örgü örmek,dikiş dikmek…

renkli_orgu_corap

Güzel rengarenk yünlerle şişler sizi bekliyor… Rengarenk atkılar, kazaklar örerek hem çocuklarınıza doğal kıyafetler üretmiş hem de sizi yakalayabilecek kış depresyonuna karşı kalkan oluşturabilirsiniz. Eğer örgü örmeyi bilmiyorsanız en yakınınızda belediyelerin açtığı ücretsiz kurslardan birisine kaydolarak bu eğlenceli deneyimi yaşayabilirsiniz.

ve tabii ki bir PSİKOLOĞA başvurmak… 

Son olarak, insanları üzen olaylar değil, bu olaylara karşı geliştirdikleri bakış açısıdır. Kendi hayat aracınızın şoförü yalnızca kendiniz olun, başkasının düşüncesi, başkasının sözü değil…

Sağlıkla, mutlu kalın…

Uzm. Klinik Psikolog Ayşe KAYA GÖKTEPE

 

 

Paylaş

Yorumlar

  1. Emeğine sağlık Ayşe çok faydalı bir yazı olmuş

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir